Đường phèn và 4 Công dụng tốt cho cuộc sống

Đường phèn là một loại gia vị, nguyên liệu chế biến được dùng nhiều trong cuộc sống

Đường phèn có vị ngọt dịu mát chứ không ngọt sắc như đường cát chúng ta vẫn thường dùng tại nhà. Vậy bạn có biết hai loại đường này khác nhau như thế nào? Đường nào tốt hơn? Cách để làm ra đường phèn ra sao? Tất cả sẽ có lời giải đáp trong bài viết dưới đây:

Đường phèn là gì?

Đường phèn là một nguyên liệu khá quen thuộc đối trong các gia đình. Thực chất đây là loại đường saccarozo có công thức hoá học là C12H22O11. Đặc điểm: Đây là các hạt tinh thể có đường kính lớn, kích thước lớn hơn so với đường cát. Có hai màu chính là trắng trong hoặc vàng nâu. Người ta còn biết đến nó với tên gọi khác là băng đường. Loại này vốn có nguồn gốc xuất xử từ Trung Quốc, được biết đến dưới thời nhà Đường. Ngày nay nó phổ biến trên hầu hết các nước châu Á và vùng Trung Đông. Ở nước ta thì cũng có các vùng chuyên sản xuất nguyên liệu này có chất lượng tốt, hương vị đặc trưng nổi tiếng như Quảng Nam, Quảng Ngãi.

Thành phần dinh dưỡng có trong 1 muỗng cà phê 4gram đường phèn bao gồm:

  • Lượng calo: 25
  • Carbohydrate: 6,5mg
  • Đường: 6,5mg
  • Chất đạm: 0
  • Chất béo: 0
  • Chất xơ: 0

Nguyên liệu ban đầu được sử dụng để làm đường phèn đó chính là mía, củ cải đường, cây cọ hoặc quả thốt nốt… Nghe có vẻ khá giống đường cát. Thực chất thì đường phèn không được làm trực tiếp từ những nguyên liệu kể trên mà là chế biến ra từ đường cát. Theo đó đường cát càng tinh chất, ít tạp chất thì chất lượng đường phèn càng tốt. Ngoài thành phần sarcarozo như đã kể ở trên thì đường còn có chứa các yếu tố vi lượng giúp cho khi vào cơ thể nó dễ dàng phân huỷ để tạo ra hai loại đường là fructozo và glucose là đường mà cơ thể có thể hấp thu được một cách dễ dàng nhất.

Đường phèn là một loại gia vị, nguyên liệu chế biến được dùng nhiều trong cuộc sống
Đường phèn là một loại gia vị, nguyên liệu chế biến được dùng nhiều trong cuộc sống

Cách làm đường phèn

Nếu bạn nghĩ đường phèn chỉ được sản xuất tại nhà máy, các cơ sở chuyên dụng thì không đúng rồi. Bởi vì nó có thể thực hiện được tại nhà. Nhưng vì quy trình sản xuất khá nhiều công đoạn cùng với đó là tốn thời gian, công sức nên người ta thay vì tự làm thì đi mua cho nhanh. Nhưng dưới đây chúng tôi vẫn sẽ hướng dẫn cách làm đường phèn tại nhà cho quý bạn đọc tham khảo:

vì sao bệnh khó nói ở nam giới chữa hoài không khỏi

Chuẩn bị nguyên liệu: 

  • Đường cát
  • Nước lọc
  • Nước vôi
  • Trứng gà
  • Các dụng cụ cần có là nồi, khăn lọc, vá sạn, chụm vại nhỏ…

Các bước thực hiện:

  • Bước 1: Trộn nguyên liệu. Trộn đường cát cùng với nước trắng theo tỷ lệ 3:2. Tức là lấy 3 phần đường cát thì thêm 2 phần nước lọc. Thêm vào đó là vôi. Vôi thì hàm lượng sẽ tuỳ theo độ tinh khiết của đường cát. Đường cát càng tinh khiết càng cần ít vôi.
  • Bước 2: Nấu và lọc tạp chất 2 lần. Cho hỗn hợp vào nồi đun cho sôi lên. Thả quả trứng gà vào để cho tạp chất bám vào trên bề mặt quả trứng. Vớt trứng ra. Sau đó để nguội bớt hỗn hợp rồi đem lọc lần nữa bằng khăn vải (Sử dụng loại khăn có độ dày vừa phải, không nên quá dày).
  • Bước 3: Cô nước đường. Sau khi lọc lại cho đường vào nấu để cô đặc thêm. Sử dụng chum vại, bên trong có để các mạng ghim để đường bám vào đó và kết tinh đóng khối. Khi đường đã có độ sánh thì tắt bếp, đổ vào chum này.
  • Bước 4: Thu hoạch đường phèn. Để như vậy trong 7-9 ngày thì bạn nghiêng chum, chắt cho mật chảy ra hết Ta sẽ thu được đường phèn có tỷ lệ khối lượng chỉ bằng 55% so với đường cát ban đầu. Trong đó có 50% là mật còn 5% là đường ô, đường nấu lại từ bọt.

Các loại đường phèn có trên thị trường

Để phân loại đường phèn thì tuỳ vào tiêu chí mà có nhiều cách phân loại khác nhau. Dưới đây là một số cách phân loại phổ biến thường dùng nhất:

Phân loại theo cách sản xuất gồm có đường sản xuất thủ công và đường sản xuất bằng máy móc hiện đại.

  • Sản xuất thủ công: Cách này giống như cách làm đường phèn tại nhà. Khâu cô nước đường rồi kết tinh nó người ta sẽ sử dụng sợi chỉ để đường có nơi bám. Thành phẩm tạo ra thì có kích thước không đồng đều, đôi khi còn lẫn các sợi chỉ vào.
  • Sản xuất bằng máy móc hiện đại: Đường được tạo ra bằng quy trình sản xuất khép kín, đảm bảo sản phẩm đồng đều về mẫu mã, hình thức bắt mắt, chất lượng tốt.

Phân loại theo màu sắc:

  • Đường phèn vàng: Đường này được đánh giá cao nhất về chất lượng vì sẽ có độ tinh khiết cao. Thường sẽ là phần đầu tiên bám vào mạng ghim kết tinh khi chế biến. Vị nó ngọt hơn, thơm hơn và có giá trị dinh dưỡng cao hơn so với loại đường còn lại. Trong ẩm thực nó thường được dùng để làm thành nước hàng, tạo màu cho các món ăn thêm hấp dẫn.
  • Đường phèn trắng: Có màu trắng trong, đẹp. Xuất hiện sau khi tinh chế thêm (thường là dùng chất tẩy trắng). Hàm lượng về dinh dưỡng thì thấp hơn.
Hình ảnh xưởng làm đường phèn thủ công
Hình ảnh xưởng làm đường phèn thủ công

Bảo quản đường phèn đúng cách

Đường phèn nếu bảo quản không đúng cách, để nó tiếp xúc với không khí thì sẽ rất nhanh bị tan chảy, làm giảm chất lượng của đường. Và đường khi bị chảy rồi thì sẽ không được sử dụng nữa bởi nguy cơ mất vệ sinh an toàn thực phẩm. Cách bảo quản tốt nhất đó là:

  • Sử dụng lọ thuỷ tinh đã được làm sạch, phơi khô cho đường vào. Hoặc dùng túi nilon sạch đựng cũng được.
  • Sau đó đậy nắp kín.
  • Hạn chế việc mở ra mở vào nhiều lần.
  • Khi lấy đường thì sử dụng dụng cụ sạch, khô ráo để lấy.
  • Đặt đường tại nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp của mặt trời. Hoặc có thể để vào trong ngăn mát của tủ lạnh.
  • Không nên để lâu quá 3 tháng vì khi đó chất lượng đường sẽ bị giảm đi rất nhiều.

Công dụng của đường phèn trong cuộc sống

Như mọi người đều biết thì đường phèn rất quen thuộc đối với cuộc sống của chúng ta bởi rất nhiều công dụng mà nó đem lại. Không phải ai cũng có thể kể được hết những công dụng này. Cho những người chưa biết thì đường phen được sử dụng trong các trường hợp sau:

Dùng làm nguyên liệu nấu ăn

Đường phèn có vị ngọt đặc trưng nên được sử dụng trong chế biến nhiều món ăn khác nhau đem đến vị ngọt thanh mà đậm đà. Cụ thể là dùng nó để làm bánh, nấu chè, làm kẹo, làm nước ngọt… Đường phèn được ưa chuộng hơn so với các loại đường khác bởi vì có tác dụng giải nhiệt, tốt cho sức khoẻ. Ngoài ra loại đường này chưa qua tinh chế nên có độ an toàn, tốt hơn so với đường kính.

Một số món ăn có sử dụng đường phèn trong chế biến như yến chưng đường phèn, chanh ngâm đường phèn, mơ ngâm đường, chè đậu đỏ nấu đường, long nhãn nấu đường…

Thức uống thanh nhiệt, làm mát cơ thể trong những ngày hè oi nóng

Những ngày hè do nhiệt độ cao khiến cho cơ thể tiết nhiều mồ hôi. Điều này dẫn đến tình trạng mất nước. Hơn thế nữa nhiệt độ mùa hè cũng khiến cơ thể nóng bức, khó chịu. Những thức uống từ đường phèn phối hợp với một số nguyên liệu khác có tác dụng rất lớn trong việc giúp giải nhiệt và thanh mát cơ thể. Và đường phèn cung cấp thêm năng lượng cho cơ thể hoạt động tốt hơn, giảm căng thẳng, mệt mỏi và stress. Dưới thời tiết nóng nực mùa hè mà được ăn một cốc chè mát, hay nước mơ ngâm đường phèn pha thêm đá nữa mới sảng khoái làm sao.

Một bát chè hạt sen nấu đường phèn giải nhiệt cho một mùa hè mát lành
Một bát chè hạt sen nấu đường phèn giải nhiệt cho một mùa hè mát lành

Tác dụng chữa bệnh

Đường phèn cũng nằm trong nhóm các vị thuốc có tác dụng chữa bệnh trong Đông y. Theo lý thuyết y học cổ truyền thì đường phèn có vị ngọt, tính bình, quy vào hai kinh là Tỳ và Phế. Nó có tác dụng bổ trung ích khí, giảm ho, trừ đàm, điều hoà chức năng của Tỳ Vị, bổ Thận, hỗ trợ tốt cho quá trình tiêu hoá. Nó còn giúp bồi bổ cơ thể, làm dịu cơn đau rát họng, giải nhiệt cơ thể.

Dùng đường phèn ngâm với chanh, tắc… rồi ngậm sẽ có tác dụng điều trị bệnh ho. Y học hiện đại giải thích điều này đó là trong chanh, tắc có chứa nhiều loại vitamin như vitamin A, vitamin C, calci, sắt và các chất chống oxy hoá. Các chất này có khả năng chống viêm và kháng khuẩn. Khi kết hợp cùng đường phèn thì càng tăng thêm tác dụng của bài thuốc dân gian trị ho này.

Bồi bổ sức khoẻ

Nói đến thực phẩm giàu giá trị dinh dưỡng giúp bồi bổ cho cơ thể khoẻ mạnh nhất là những người bị suy nhược cơ thể, thường xuyên mệt mỏi, vừa mới ốm dậy… thì người ta sẽ nghĩ ngay đến món yến chưng đường phèn. Yến là phần dãi cô đặc của con chim yến kết thành khi xây tổ, trong đó rất giàu các acid amin thiết yếu tốt cho sức khoẻ. Khi chưng với đường phèn cùng các nguyên liệu khác như táo đỏ (bồi bổ khí huyết), long nhãn, hạt sen (an thần, dưỡng tâm) cho ra món ăn giàu chất dinh dưỡng. Giá trên thị trường của món này cũng không hề rẻ.

Món yến chưng đường phèn bổ dưỡng tốt cho sức khoẻ mọi người
Món yến chưng đường phèn bổ dưỡng tốt cho sức khoẻ mọi người

Lạm dụng dùng quá nhiều đường phèn gây tác hại gì

Các chuyên gia khuyên rằng lượng đường được nạp vào cơ thể mỗi ngày cần có sự điều chỉnh cẩn thận. Theo đó khuyến cáo được đưa ra là lượng calo cung cấp từ đường trong một ngày sẽ không vượt quá 10% tổng lượng cần thiết. Nếu lạm dụng bằng cách cho quá nhiều đường vào trong chế biến các món ăn, thức uống sẽ có nguy cơ mắc phải các bệnh dưới đây:

  • Nguy cơ bị béo phì: Người Mỹ có thói quen ăn trung bình 17 muỗng cà phê đường mỗi ngày. Nó khiến cho họ có thể tăng tới 26kg cân nặng mỗi năm. Rất nhiều bằng chứng đã chỉ ra rằng việc tiêu thụ quá nhiều đường góp phần thúc đẩy tăng cân cuối cùng đó chính là béo phì. Mà béo phì thì gây ảnh hưởng lớn đến sức khoẻ như bệnh tim mạch, huyết áp, bệnh thận, tiểu đường…
  • Nguy cơ tiểu đường Type II: Ăn nhiều đường vừa tăng nguy cơ béo phì cùng với lượng carbohydrate nạp vào sẽ gây ảnh hưởng đến việc chuyển hoá lượng đường trong cơ thể. Ban đâu sẽ là rối loạn dung nạp đường huyết, sau đó chính là tăng nguy cơ mắc đái tháo đường type II.
  • Bệnh tim mạch: Có nhiều nghiên cứu được thực hiện về mối liên hệ giữa việc ăn đường quá nhiều khiến tăng nguy cơ tử vong do các bệnh lý về tim mạch. Kết quả là người có đến 17-21% lượng calo nạp vào cơ thể thông qua sử dụng đường sẽ có nguy cơ tử vong vì bệnh tim mạch cao hơn 38% so với người bình thường.
  • Sức khoẻ răng miệng: Đường không gây hại trực tiếp cho răng. Nhưng các vi khuẩn trong miệng lại rất thích môi trường có nhiều đường. Nó tạo điều kiện cho chúng phát triển và gây tổn thương cấu trúc răng. Đó là các vi khuẩn ăn đường, nó sẽ hình thành các mảng bám nhiều hơn trên răng, rồi tiết acid mài mòn men răng mà tạo ra các lỗ sâu răng. Còn các chất tiết khác thì lại gây hại cho phần nướu gây viêm, không điều trị kịp thời thì gây viêm nha chu dẫn đến tiêu xương và tiêu mô xung quanh răng của bạn.

So sánh việc sử dụng đường phèn và đường cát trắng

Cả đường phèn và đường cát trắng đều có sự thông dụng trong cuộc sống. So sánh và phân biệt hai loại đường này dựa trên các đặc điểm dưới đây:

  • Đường cát trắng: Được dùng nhiều trong chế biến món ăn. Người ta thường sử dụng nước đường này để cấp cứu kịp thời trong các trường hợp hạ đường huyết thể nhẹ do đói quá. Khi cho vào lọ hoa thì hoa sẽ giữ được tươi lâu hơn.
  • Đường phèn: Đường này được kết tinh từ đường cát trắng. Nó đã được xử lý một phần và loại bỏ bớt vị ngọt. Nên khi nếm dễ dàng thấy được đường phèn có vị ngọt thanh mát hơn so với đường cát. Đường này được nấu tự nhiên, không có lẫn các tạp chất nên có màu trong và độ tinh khiết cao.

Để nói một trong hai loại đường này đường nào tốt hơn hay ngon hơn thì rất khó. Mỗi loại có một đặc trưng cùng công dụng riêng.  Ai có nhu cầu trong công dụng nào thì sử dụng loại đường đó để chế biến. Vậy nên bạn hãy lựa chọn loại phù hợp nhất, không phải câu nệ loại nào ngon hơn, tốt hơn.

>>>Xem thêm

Các lưu ý khi sử dụng đường phèn

  • Không sử dụng đường phèn cho những người bị bệnh tiểu đường vì sẽ có nguy cơ tăng đường huyết cao nguy hiểm đến sức khoẻ cơ thể.
  • Không sử dụng đường phèn cho người đang bị béo phì, gan nhiễm mỡ…
  • Phụ nữ có thai cũng không nên dùng quá nhiều đường phèn sẽ làm tăng nguy cơ mắc đái tháo đường thai kì. Bệnh lý này gây nguy hiểm cho cả mẹ và bé trong quá trình chuyển dạ và sinh sản.
  • Theo khuyến cáo của tổ chức y tế thế giới WHO thì một ngay con người không nên sử dụng quá 50g đường phèn. Để tốt cho cơ thể thì đối với phụ nữ nên dùng < 25g và nam giới dùng < 38g.
  • Không dùng đường phèn cho những người đang có biểu hiện bị rối loạn tiêu hoá, đang bị đi ngoài, lạnh bụng…
  • Người bị mẫn cảm với bất cứ thành phần nào để sản xuất lên đường phèn thì cũng không sử dụng đường phèn phòng nguy cơ bị dị ứng.

Giá đường phèn bao nhiêu? Có thể mua được ở đâu

Là một mặt hàng nhu yếu phẩm thông dụng, cách chế biến cũng không có nhiều khó khăn, nguồn nguyên liệu dồi dào nên giá của đường phèn trên thị trường không quá đắt. Dao động từ 15.000 – 20.000 đồng/ 500 gram. Mức giá này sẽ tuỳ thuộc vào các nhà sản xuất và cơ sở bán. Bạn có thể tìm mua được tại các siêu thị, cửa hàng tạp hoá, cửa hàng tiện lợi, các sàn thương mại điện tử…

Trên đây là các thông tin chung cơ bản về đường phèn. Hy vọng chúng tôi đã đem đến cho bạn những kiến thức hữu ích, là cẩm nang tốt để có cuộc sống khoẻ, sống vui vẻ, hạnh phúc.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *